Dumengia bunura aint il local da püschain i’l hotel Scuol Palace. Tras las fanestras otas aintran razs da sulai - ün mumaint rar a Nairs la fin d’october. Davant fanestra as vezza il bel parc da l’anteriur grand-hotel cun sias culuors d’utuon. I regna ün’atmosfera paschaivla aint il local bain impli. Vi da las maisas sezzan las commembras ed ils commembers da las gruppas da teater chi s’han partecipats dürant la fin d’eivna a la Biennala. Els han güsta eir pernottà aint il Scuol Palace. I vain discurrü talian, frances, tudais-ch e rumantsch. 

Vi dad üna maisa sezza Anna Camponovo cun seis hom. Ella es la respunsabla pella Federazione filodrammatiche della Svizzera Italiana. La Tessinaisa es be lodavaglias davo duos dis teater in Engiadina Bassa: «Ultra dal bellischem lö cun quista natüra muntagnarda e l’hotel istoric extraordinari eschna gnüts retschavüts cordialmaing». Ils tocs da teater da las gruppas laicas sajan stattas «molto divertenti e anche emozionanti». 

Sco ün viadi tras il temp
Üna maisa daspera culazchunan ün giuven e duos giuvnas chi discuorran sursilvan. Els appartegnan pro la gruppa da teater Cuschnaus in Val Lumnezia. Lur annunzcha es gnüda pür cuort avant la Biennala. «Nus vain dudi aint il radio chi manca amo üna gruppa rumantscha e vain decis spontanamaing da metter alch in pè infra trais eivnas», quinta Michela Projer. Uolf Candrina manaja cha l‘ensemble da Nairs saja ün lö genial per realisar üna Biennala. «Nairs spordscha tuot: durmir, mangiar, localitats per far rapreschantaziuns e per far festa». Norianna Bundi es impustüt inchantada dal hotel: «Ün hotel vegl cun scharm, i’s sainta sco schi’s füss viagià in ün temp passà». 

Inclet dafatta ils tocs rumantschs
Vidvart es la gruppa da la Svizra francesa güsta pronta per ir. «No vain passantà dis magnifics da cumpagnia e no tuornaran darcheu quia», disch l’actura laica da la Compagnie les Disparates, Samuele Flückiger. Per els chi derivan dad üna regiun cumplettamaing differenta sajan l’ambiaint dramatic sper l’En ed il stabilimaint impreschiunant da la Belle Epoque fich inspirant. «Assez fou», saja quist hotel a Nairs. «No vain l’impreschiun d’esser viagiats dalöntsch davent». 

La Biennala saja statta fich interessanta pervi dals inscunters cullas gruppas da teater dad otras regiuns linguisticas. Eir schi nu‘s haja inclet adüna mincha pled, schi hajan mimica e gestica güdà a chapir las rapreschantaziuns in tschellas linguas - dafatta las rumantschas.

Indigens attiran ad indigens
Illa sala Mahagoni be dasper il local da püschain ha intant cumanzà il toc da teater «Farbigi Lüüge» da la gruppa Theater Zürich-Nord. Adonta chi’d es dumengia bunura a las 9:15 sun las sopchas pel public bain occupadas. Insomma es stat l’interess pella Biennala avantman. Tenor Seraina Taisch, presidenta da la Gruppa da teater Scuol e presidenta dal comitè d’organisaziun, d’eiran tuot las occurrenzas bain visitadas. Aspettaturas ed aspettatuors indigens han impustüt attrat las gruppas engiadinaisas chi han giovà a chaschun dal giubileum 40 ons Gruppa da teater Scuol i’l foyer dal Scuol Palace: la gruppa d’improvisaziun da l’Engiadin’Ota Drauff in venderdi saira e’l duo Aniko da Sent in sonda saira.

La moderaziun dals tocs da teater laics han fat Christian Hänny ed Anna Mathis - eir els sun fuats per quai in rollas da teater. «A mai plascha quist event. I’s es in contact cun oters acturs ed otras acturas ed eir schi nu’s sa discuorrer tuot las linguas es quai istess - la glieud es fich toleranta», disch Christian Hänny. El loda l’organisaziun da la Biennala. Tuot haja funcziunà bain. 

«Ün regal per no e la regiun»
Quist resun fa bain ad Anna Mathis chi ha fat part dal comitè d’organisaziun. «A mai faja plaschair cha no vain gnü il curaschi dad ingaschar a duos gruppas indigenas. Quai d’eira il regal cha no laivan far a no sco gruppa da teater ma eir a la regiun», disch ella. Cha tantas indigenas ed indigenas sajan gnüts a giodair ils teaters saja üna bella recognuschentscha. 

Quai chi tilla dà uossa amo da pensar sun las finanzas. Il büdschet s’amunta a 30 000 francs. «Uossa esa da verer scha’l quint giaja sü». Collectas haja bainschi dat bleras ed eir bigliets sun gnüts vendüts. Finanzialmaing vain la Biennala sustgnüda ultra da las entradas da las societats da teater FFSTA, FSSI, ZSV e BVV/UTP/AGT. 

«Fich varià ed interessant»
Anna-Margaritta Cajos ha güdà dürant la fin d’eivna davo las culissas. Ella es statta a verer blers tocs da teater. «Id es stat grondius», disch ella. Ch’ella haja vis teater popular sco da plü bod ed eir tocs plü moderns. La commembra da la gruppa da teater da Ftan inclegia tuot las linguas naziunalas e nun ha gnü fadia da seguir las rapreschantaziuns. « Id es stat fich varià ed interessant, güsta eir pervi da las differentas linguas e mentalitats». 

Fredi Siegrist es respunsabel pella plurilinguità pro’l Volkstheater Festival Meiringen. Per el d’eira la Biennala a Nairs ün’occasiun ideala per ramassar invistas e chürar contacts. «Id es sensaziunal da pudair verer in ün di nouv differentas rapreschantaziuns in quatter linguas», disch el. E quai eir amo in ün grand-hotel «in üna foura tanter muntognas otas», manaja’l riond. Per giovar a teater saja quist lö simplamaing ideal.

Bels inscunters, bun’atmosfera
Il facit da la Biennala 2026 es per Seraina Taisch positiv: «Id ha dat blera lavur, ma il resultat es super». Da realisar üna simila occurrenza saja be stat pussibel cul sustegn da las commembras e commembers da las gruppas da teater Scuol, Sent e Ftan. «No vain gnü bels inscunters, tuots sun its a verer eir las rapreschantaziuns da tschellas gruppas», quinta ella. 

In dumengia mezdi ha la presidenta dal comitè d’organisaziun dat inavant la bachetta - in quist cas ün bastun simbolic cun ün cordun alb-cotschen - per pudair realisar la prosma Biennala in duos ons in ün’otra regiun svizra. Oramai chi nun es amo cler chenüna gruppa chi surpiglia l’organisaziun ha surtut Lukas Lewicki, il president da l’Uniun da teater Svizra centrala, l’uschedit «brigadier». In duos ons viagian las teatristas ed ils teatrists laics cun ün toc teater dimena giò la Bassa.